Pratulin

Kościół, Zabytki

fot. Jan Waszczuk
Pratulin - miejsce męczeńskiej śmierci Męczenników podlaskich - 13 unitów, którzy zginęli w obronie wiary katolickiej z rąk żołnierzy rosyjskich po ataku dokonanym 24 stycznia 1974 roku.

Początki Pratulina sięgają XV wieku. Pierwotnie miejscowość nazwywa się Hornów. Znajdował się tam zamek obronny "Paleniowszczyzna".

Po rozdzieleniu kościoła Chrystusowego w 1054 roku na Kościół wschodni - prawosławny i zachodni - rzymskokatolicki, wielokrotnie były podejmowane próby zjednoczenia. Dopiero podpisanie Unii Brzeskiej w 1596 roku doprowadziło do jedności Kościoła prawosławnego na terenach Rzeczpospolitej z Kościołem katolickim. Członków tego Kościoła zaczęto powszechnie nazywać unitami lub grekokatolikami.

Unia Brzeska, która była popierana przez Rzym i Polskę, spotkała się z ostrym sprzeciwem Rosji oraz prawosławnego patriarchatu moskiewskiego.

Największe prześladowania Unitów były prowadzone w czasach rozbiorów polski kiedy to Unici znaleźli się pod zaborem rosyjskim. Stosowano wobec nich groźby, nakładano bardzo wysokie kontrybucje, a jeżeli to nie przynosiło zamierzonego skutku więziono lub zsyłano na Sybir. Uciekano się także do użycia broni i morderstw. Postawa Unitów sprawiała, iż wielu prześladowców nawracało się na katolicyzm.

24 stycznia 1874 r. doszło w Pratulinie do krwawego ataku na Unitów dokonanego przez rosyjskich żołnierzy. Męczeńską śmierć poniosło 13 Unitów. Przed cerkwią zgromadziła się prawie cała parafia, aby jej bronić przed przejęciem przez rosyjską władzę.

6 października 1996 roku, Ojciec Święty Jan Paweł II, dokonał w Rzymie beatyfikacji Męczenników z Pratulina, Wincentego Lewoniuka i 12 Towarzyszy.

W Pratulinie znajduje się kościół parafialny pw. św. Apostołów Piotra i Pawła, który jest jednocześnie Sanktuarium poświęconym Męczennikom podlaskim. Póżnoklasycystyczny kościół został wybudowany w 1838 r. Znajduje się w nim cenna ikona Matki Boskiej z XVII w. wykonana na blasze.
Na miejscu męczeństwa, gdzie do 1886 r. stała cerkiew, a która została rozebrana z nakazu władz rosyjskich, znajduje się drewniany kościół pochodzący z XVIII wieku. Kościół został przewieziony ze Stanina i po gruntownej renowacji postawiony w latach 2009 - 2012. To miejsce nazwano Martyrium Pratulińskim.

W Kostomłotach, odległych o 33 km od Pratulina, w greckokatolickiej parafii Unickiej pw. św. Męczennika Nikity, jedynej na świecie parafii katolickiej obrządku bizantyjsko-słowiańskiego (neounickiej), znajduje się Sanktuarium Unitów Podlaskich. Przedmiotem szczególnego kultu, są znajdujące się w Cerkwi Relikwie Wintentego Lewoniuka i 12 Towarzyszy.
 
Pratulin - Brama Powitalna / fot. Jan Waszczuk
Pratulin - Brama Powitalna
Pratulin - Kościół pw. Św. Piotra i Pawła / fot. Jan Waszczuk
Pratulin - Kościół pw. Św. Piotra i Pawła
Pratulin - Kościół pw. Św. Piotra i Pawła / fot. Jan Waszczuk
Pratulin - Kościół pw. Św. Piotra i Pawła
Pratulin - Ołtarz Główny w Kościele / fot. Jan Waszczuk
Pratulin - Ołtarz Główny w Kościele
 
Pratulin - Dzwonnica / fot. Jan Waszczuk
Pratulin - Dzwonnica
Pratulin - Grobowiec rodziny Wieruszów i Kowalskich / fot. Jan Waszczuk
Pratulin - Grobowiec rodziny Wieruszów i Kowalskich
Pratulin - Martynium Pratulińskie / fot. Jan Waszczuk
Pratulin - Martynium Pratulińskie
Pratulin - Martynium Pratulińskie / fot. Jan Waszczuk
Pratulin - Martynium Pratulińskie
 
 
 
powered by inmidia